📖 Starke und gemischte Verben (Unregelmäßige Verben)
Güclü və qarışıq fellər (Qaydasız fellər)
In der deutschen Sprache unterscheiden wir zwischen schwachen (regelmäßigen) und starken/gemischten (unregelmäßigen) Verben. Bei unregelmäßigen Verben ändert sich der Vokal im Verbstamm. Diese Änderung ist besonders wichtig für die Vergangenheitsformen („Präteritum“ und „Partizip II“), passiert aber bei einigen Verben auch im „Präsens“.
Alman dilində zəif (qaydalı) və güclü/qarışıq (qaydasız) felləri fərqləndiririk. Qaydasız fellərdə felin kökündəki sait dəyişir. Bu dəyişiklik xüsusilə keçmiş zaman formaları („Präteritum“ və „Partizip II“) üçün vacibdir, lakin bəzi fellərdə „Präsens“ (indiki zaman) daxilində də baş verir.
Liste unregelmäßiger Verben
Qaydasız fellərin geniş siyahısı
| Infinitiv Məsdər / Məna |
Präteritum Keçmiş zaman |
Partizip II Feli sifət II |
Präsens-Wechsel İndiki zamanda dəyişiklik |
|---|---|---|---|
| haben (malik olmaq, varı olmaq) | hatte | gehabt | unregelmäßig (du hast, er hat) |
| sein (olmaq) | war | ist gewesen | unregelmäßig (ich bin, du bist…) |
| werden (olmaq, gələcək z. yaradıcısı) | wurde | ist geworden | e ➔ i (er wird) |
| anfangen (başlamaq) | fing an | angefangen | a ➔ ä (er fängt an) |
| bitten (xahiş etmək) | bat | gebeten | – |
| bleiben (qalmaq) | blieb | ist geblieben | – |
| bringen (gətirmək) | brachte | gebracht | – |
| denken (düşünmək) | dachte | gedacht | – |
| dürfen (icazəsi olmaq) | durfte | gedurft | ü ➔ a (ich darf) |
| empfehlen (məsləhət görmək) | empfahl | empfohlen | e ➔ ie (er empfiehlt) |
| essen (yemək) | aß | gegessen | e ➔ i (er isst) |
| fahren (sürmək, getmək) | fuhr | ist gefahren | a ➔ ä (er fährt) |
| fallen (yıxılmaq, düşmək) | fiel | ist gefallen | a ➔ ä (er fällt) |
| finden (tapmaq) | fand | gefunden | – |
| fliegen (uçmaq) | flog | ist geflogen | – |
| geben (vermək) | gab | gegeben | e ➔ i (er gibt) |
| gehen (getmək) | ging | ist gegangen | – |
| halten (tutmaq, saxlamaq) | hielt | gehalten | a ➔ ä (er hält) |
| helfen (kömək etmək) | half | geholfen | e ➔ i (er hilft) |
| kennen (tanımaq) | kannte | gekannt | – |
| kommen (gəlmək) | kam | ist gekommen | – |
| können (bacarmaq, bilmək) | konnte | gekonnt | ö ➔ a (ich kann) |
| lassen (buraxmaq, icazə vermək) | ließ | gelassen | a ➔ ä (er lässt) |
| laufen (qaçmaq) | lief | ist gelaufen | a ➔ äu (er läuft) |
| lesen (oxumaq) | las | gelesen | e ➔ ie (er liest) |
| liegen (uzanmaq, yerləşmək) | lag | gelegen | – |
| mögen (xoşlamaq) | mochte | gemocht | ö ➔ a (ich mag) |
| müssen (məcbur olmaq) | musste | gemusst | ü ➔ u (ich muss) |
| nehmen (götürmək) | nahm | genommen | e ➔ i (er nimmt) |
| rufen (çağırmaq) | rief | gerufen | – |
| schlafen (yatmaq) | schlief | geschlafen | a ➔ ä (er schläft) |
| schlagen (vurmaq) | schlug | geschlagen | a ➔ ä (er schlägt) |
| schreiben (yazmaq) | schrieb | geschrieben | – |
| schwimmen (üzmək) | schwamm | ist geschwommen | – |
| sehen (görmək) | sah | gesehen | e ➔ ie (er sieht) |
| singen (oxumaq – mahnı) | sang | gesungen | – |
| sollen (malı/məli – məsləhət) | sollte | gesollt | – (ich soll) |
| sprechen (danışmaq) | sprach | gesprochen | e ➔ i (er spricht) |
| stehen (durmaq, dayanmaq) | stand | gestanden | – |
| tragen (daşımaq, geyinmək) | trug | getragen | a ➔ ä (er trägt) |
| treffen (rastlaşmaq, görüşmək) | traf | getroffen | e ➔ i (er trifft) |
| trinken (içmək) | trank | getrunken | – |
| tun (etmək) | tat | getan | – |
| vergessen (unutmaq) | vergaß | vergessen | e ➔ i (er vergisst) |
| verstehen (başa düşmək) | verstand | verstanden | – |
| waschen (yumaq) | wusch | gewaschen | a ➔ ä (er wäscht) |
| wissen (bilmək) | wusste | gewusst | i ➔ ei (er weiß) |
| wollen (istəmək) | wollte | gewollt | o ➔ i (ich will) |
| ziehen (çəkmək) | zog | gezogen | – |
Verben mit regelmäßiger und unregelmäßiger Form
Həm qaydalı, həm də qaydasız forması olan fellər
Einige Verben können stark (unregelmäßig) oder schwach (regelmäßig) konjugiert werden. Meistens ändert sich dadurch die Bedeutung des Satzes! Hier sind drei klassische Beispiele:
Bəzi fellər həm güclü (qaydasız), həm də zəif (qaydalı) hallana bilər. Çox vaxt buna görə cümlənin mənası dəyişir! Burada üç klassik nümunə var:
1. erschrecken (qorxutmaq / qorxmaq)
- Regelmäßig (jemanden qorxutmaq): Der laute Knall erschreckte den Hund. (Uca səs iti qorxutdu.)
- Unregelmäßig (özü qorxmaq): Der Hund erschrak vor dem lauten Knall. (İt uca səsdən qorxdu.)
2. hängen (asmaq / asılı olmaq)
- Regelmäßig (Aktion – asmaq): Er hängte das neue Bild an die Wand. (O, yeni şəkli divardan asdı.)
- Unregelmäßig (Zustand – asılı olmaq): Das alte Bild hing schon lange an der Wand. (Köhnə şəkil çoxdandır ki, divarda asılı idi.)
3. schaffen (bacarmaq / yaratmaq)
- Regelmäßig (etwas erfolgreich beenden – bacarmaq): Wir haben die schwere Prüfung geschafft! (Biz çətin imtahanı keçdik/bacardıq!)
- Unregelmäßig (etwas Künstlerisches kreieren – yaratmaq): Leonardo da Vinci schuf die Mona Lisa. (Leonardo da Vinçi Mona Lizanı yaratdı.)
Frage 1 von 5
Sual 1 / 5
Super gemacht! / Əla iş!
Du hast 0 von 5 Fragen richtig beantwortet.
5 sualdan 0 düzgün cavab verdiniz.